Առակներ, իմաստուն պատմություններ

[StrangeLittleGirl]

Չարին Աստված է ստեղծել, բայց մարդն է իշխանություն տվել՝ հեռանալով Աստծուց: Հետևաբար չարն Աստծո բացակայությունն է:

Ան ջան, մի ժամ փորձում էի էդ ամեն ինչը Հովիկին բացատրել, բայց չէր հաջողվում: Երբ մարդիկ փակում են իրենք իրենց Աստծո մասին չլսելու համար, մեր ցանկացած ասածն էլ նրանց համար անտրամաբանական է հնչելու:

[Մասսագետ]

Լավ էդ դեպքում ես աչքիս չվիճեմ, որովհտև մեկ ա չեմ էլ փորձելու հասկանալ, համոզված լինելով, որ դե էդքան էլ տենց չի էլի:

[Ուլուանա]

ԶՐՈՒՅՑ ՄԵԽԵՐԻ ՄԱՍԻՆ

Ժուկով-ժամանակով ապրում էր մի դյուրաբորբոք ու անզուսպ երիտասարդ։ Եվ ահա մի անգամ հայրը նրան մի պարկ մեխ տվեց և պատժեց. ամեն անգամ, երբ նա չկարողանար զսպել բարկությունը, պետք է ցանկապատի գերանին մի մեխ խփեր։
Առաջին օրը գերանի մեջ հայտնվեցին մի քանի տասնյակ մեխեր։ Հաջորդ շաբաթվա ընթացքում երիտասարդը սովորեց զսպել իր բարկությունը, և օր օրի գերանի մեջ խրվող մեխերի քանակը սկսեց նվազել։ Տղան հասկացավ, որ ավելի հեշտ է սեփական բարկությունը զսպել, քան մեխել գերանը։
Վերջապես եկավ այն օրը, երբ նա այլևս չկորցրեց ինքնատիրապետումը։ Տղան դրա մասին պատմեց հորը, և նա ասաց, որ այսուհետև յուրաքանչյուր օր, երբ տղային հաջողվեր զսպել իր բարկությունը, նա պետք է մի մեխ հաներ գերանից։
Ժամանակ անցավ, եկավ այն օրը, երբ որդին կարող էր հայտնել հորը, որ գերանի մեջ ոչ մի մեխ չի մնացել։ Այնժամ հայրը բռնեց որդու ձեռքը և մոտեցավ ցանկապատին.
- Դու հանձնարարությունս վատ չկատարեցիր, բայց տեսնու՞մ ես, գերանի վրա որքա՜ն անցքեր կան։ Այն էլ երբեք առաջվանը չի լինի։ Երբ մարդուն ինչ-որ չար բան ես ասում, նրա ներսում մնում են այնպիսի սպիներ, ինչպիսիք այս անցքերն են։ Եվ կարևոր չէ, թե դրանից հետո դու քանի անգամ ես ներողություն խնդրելու, սպին կմնա։

[Վազգեն]

Ֆշշոց

Մի գյուղում օձին չէին սիրում։ Հենց օձը մտնում էր գյուղ, բոլորը վախենում–փախնում էին, բոլորը զզվում էին իրանից։ Վերջը օձը չի դիմանում ու գնում է գյուղի իմաստունի մոտ և հարցնում.
— Այ դու իմաստուն ես, ասա, ի՞նչ անեմ, որ մարդիկ էլ չատեն ինձ։
Իմաստունն էլ պատասխանում է.
— Հերիք է մարդկանց կծես։
Օձն էլ որոշում է, որ էլ չի կծի։ Գյուղի ժողովուրդն էլ նկատում է, որ այս օձը էլ չի կծում ու էլ չեն վախենում իրանից։ Երբ տեսնում են, գալիս են թքում են վրան, քարով խփում, երեխաներն էլ որպես խաղալիք են օգտագործում, հետը ինչ ուզում անում են։
Վերջը օձը չի դիմանում, ջղայնացած գնում է իմաստունի մոտ և հարցնում.
— Այս ի՛նչ հիմար խորհուրդ տվեցիր, ու դու էլ իմաստուն ես համարվո՞ւմ։
Իմաստունն էլ պատասխանում է.
— Այո, ես քեզ ասեցի, որ չկծես մարդկանց, բայց ես չեմ ասել, որ չֆշշացնես իրանց վրա։

[alone]

ԶՐՈՒՅՑ ՄԵԽԵՐԻ ՄԱՍԻՆ

Ժուկով-ժամանակով ապրում էր մի դյուրաբորբոք ու անզուսպ երիտասարդ։ Եվ ահա մի անգամ հայրը նրան մի պարկ մեխ տվեց և պատժեց. ամեն անգամ, երբ նա չկարողանար զսպել բարկությունը, պետք է ցանկապատի գերանին մի մեխ խփեր։
Առաջին օրը գերանի մեջ հայտնվեցին մի քանի տասնյակ մեխեր։ Հաջորդ շաբաթվա ընթացքում երիտասարդը սովորեց զսպել իր բարկությունը, և օր օրի գերանի մեջ խրվող մեխերի քանակը սկսեց նվազել։ Տղան հասկացավ, որ ավելի հեշտ է սեփական բարկությունը զսպել, քան մեխել գերանը։
Վերջապես եկավ այն օրը, երբ նա այլևս չկորցրեց ինքնատիրապետումը։ Տղան դրա մասին պատմեց հորը, և նա ասաց, որ այսուհետև յուրաքանչյուր օր, երբ տղային հաջողվեր զսպել իր բարկությունը, նա պետք է մի մեխ հաներ գերանից։
Ժամանակ անցավ, եկավ այն օրը, երբ որդին կարող էր հայտնել հորը, որ գերանի մեջ ոչ մի մեխ չի մնացել։ Այնժամ հայրը բռնեց որդու ձեռքը և մոտեցավ ցանկապատին.
- Դու հանձնարարությունս վատ չկատարեցիր, բայց տեսնու՞մ ես, գերանի վրա որքա՜ն անցքեր կան։ Այն էլ երբեք առաջվանը չի լինի։ Երբ մարդուն ինչ-որ չար բան ես ասում, նրա ներսում մնում են այնպիսի սպիներ, ինչպիսիք այս անցքերն են։ Եվ կարևոր չէ, թե դրանից հետո դու քանի անգամ ես ներողություն խնդրելու, սպին կմնա։

Կարծում եմ դեմ չես լինի եթե գրածիդ ավելացնեմ այս քառյակը.

Ինձնից առաջ էլ աշխարհ է եղել,
Ինձնից հետո էլ հավերժ կլինի,
Երանի՝ ով անփուշ հուշեր է թողել
Օ՛, քանզի փշոտ հուշն էլ մահ չունի...
Հ.Սահյան

[alone]

Մի մարդ քայլում է ծովափով ու անվերջ մտացում է ԱՍՏՎԱԾԱՅԻՆ սկզբի և
այնպիսի հարցերի շուրջ , որոնց մասին շատ մտծողներ արտահայտվել են
այսպես.
-«ԱՍՏԾՈ ճանապարհները անքննելի են...»
ԵՎ հանկարծ մի մանկան է հանդիպում, որը իր փոքրիկ դույլով օվկիանոսից
ջուր էր վերցնում ու լցնում ավազի մեջ իր իսկ կողմից փորված փոսի մեջ…
Մի քիչ նայելուց հետո այս մարդը երեխային ասում է.
-Այդ ի՞նչ ես անում:
-Ուզում եմ օվկիանոսը լցնել այս փոսի մեջ:
-Բալես ինչու՞ ես չարչարվում, չե՞ս հասկանում, որ էս ահռելի օվկիանոսը չես
կարող տեղավորել այդ փոքրիկ փոսի մեջ:
Այդ խոսքերի վրա այս մանուկը հրեշտակ է դարնում ու հեռանում, ասելով.
-Իսկ դու ինչպ՞ս ես փորձում ԱՍՏՎԱԾԱՅԻՆ իմաստությունը տեղավորել
այդ քո փոքրիկ ուղեղի մեջ ...

[Վազգեն]

ԴՈՒՌԸ

Արևելքի մի մեծահարուստ իշխան կառուցում է իր համար ճոխ մի ապարանք, զարդարում է այն ամենաշքեղ կահերով ու գորգերով. դահլիճները լցնում է զմրուխտ կանաչով, երգեցիկ հավքերով ու խափշիկ սպասավորներով...
Շրջում է իշխանը իր ապարանքների երանավետ սրահներում և հպարտությամ ասում ինքն իրեն.
— Ո՞վ ունի սրա նման շքեղ ապարանք, ո՞վ կարող է մրցել ինձ հետ... Ոչ ոք...
Եվ ինչպես ամեն մարդ, որ ցանկանում է իր ունեցած լավը մարդիկ տեսնեն ու գովեն, այդ իշխանն էլ ունենում է այդ մարդկային թուլությունը. ցանկանում է, որ երկրի անվանի մարդիկ՝ բանաստեղծներ, գիտուններ և իմաստուններ գան հիանան իր ապարանքով... գան և իր գործն ու փառքը տարածեն ամեն կողմ։
Գալիս են ապարանքը շրջում–նայում նշանավոր բանաստեղծներ և հանպատրաստից հիացագին ոտանավորներ նվիրում իշխանին ու նրա ապարանքին... Գալիս են խոշոր գիտուններ և ներբող կարդում իշխանին, նրա ճաշակին, որ նրա անունն ու փառքը կմնան դարերում, որ այդ ապարանք կառուցողը կմնա անմահ...
Փքվում է իշխանը և ավելի հպարտանում։
Ամենից վերջը իշխանի ապարանքը տեսնելու է գալիս մի ծերունի դարվիշ, մի հասարակ դարվիշ։
Ինչպես ամենքին, այնպես էլ սրան իշխանը պտտում է իր ապարանքի փարթամ սրահներում և ասում.
— Ո՞վ ունի սրա նման շքեղ ապարանք, դերվիշ բաբա, ո՞վ կարող է մրցել իմ փառքի հետ...
Դիտում, լսում է ծերունին և ասում.
— Սակայն քո ապարանքը դուռն ունի, իշխան...

Հ.Գ. Կարճ ասած, ավելի լավ է մեր ուղեղը գիտելիքներով լցնենք, գիտելիքը դուրս հանելու համար «դուռ» չկա։

[emo]

Կաթ կթիր, և յուղ կլինի,
բայց եթե պտուկները շատ ճմլես, արյուն կգա:

Այդպես էլ՝ եթե խոսքը ձգձգես,
դատաստան ու կռիվ դուրս կգա:

Առակներ